zadelpassen-elvira

Past mijn zadel nog wel?

In deze blog 5 manieren waarop jouw paard deze vraag beantwoordt!

Zoals we allemaal weten zijn paarden enorm gevoelige dieren. Ze hebben het al door als er een vliegje op hun vacht probeert te landen. We weten echter ook dat paarden vluchtdieren zijn en dit heeft één groot nadeel: een vluchtdier maskeert zijn pijn zoveel mogelijk. Als een paard in het wild laat zien dat hij ziek is of pijnlijdt is hij al gauw een gemakkelijk prooi voor roofdieren. Vaak is het dus zo dat, tegen de tijd dat wij het doorhebben, hij al lang voorbij het stadium ‘ongemak’ is en echt serieuze pijn ervaart. Dit brengt een grote verantwoordelijkheid mee voor ons paardeneigenaren. Het is onze verantwoordelijkheid om ons paard goed te leren lezen en de kleinste signaaltjes van ongemak serieus te nemen. Eigenlijk een hele leerzame en zelfs leuke oefening.

De voornaamste reden dat ik jaren geleden geïnteresseerd raakte in zadelpassen, was het feit dat ik als instructrice regelmatig werd uitgenodigd voor het oplossen van ‘probleemgedrag’ waar al gauw bleek dat het niet op te lossen was d.m.v. training. De oorzaak kon dan alleen aangepakt worden met een goede osteopaat, chiropractor dierenarts of….ander tuigage.

Hieronder een checklist met 5 vragen die jouw paard beantwoordt om aan te geven of hij tevreden is met zijn zadel:

1. Is hij kalm en ‘happy’ bij het opzadelen en aansingelen?


Is het antwoord ja? Super, move on!

Maar merk je echter enige vorm van singelnijd dan is dit een heel duidelijk signaal, en de meesten van ons hebben dit ook wel in enige vorm meegemaakt. Singelnijd kan zich uiten als bijten, stampen, enkel de oren plat leggen, de huid trillen bij aanraking, niet stilstaan bij het aansingelen of zelfs tandenknarsen. Hoewel er ook gevallen zijn waarin singelnijd een psychologische oorzaak heeft (meestal stress) leert de ervaring dat in de meeste gevallen dit gedrag duidt op fysiek ongemak; vaak door niet passend tuigage of bijvoorbeeld een maagzweer.

Vertoont je paard enige vorm van singelnijd? Zoek dan eerst uit of er een mogelijke fysieke oorzaak is, voordat je begint met gedragstraining. Lees hier eventueel meer over singelnijd.

2. Staat hij nog steeds vrijwillig stil zodra hij het zadel heeft gezien?

zadelpassenBlijft hij je aankijken, blijft hij rustig staan of komt hij zelfs naar je toe? Geweldig! Op naar vraag 3.

Loopt hij echter weg voor het zadel, dan is er meer aan de hand.

Iets wat we vaak zien, zonder dat ruiters zich er volledig van bewust zijn: wanneer ze met het zadel aan komen lopen probeert het paard weg te lopen in de wei, draait het zich om in de stal, of draait het zijn hoofd weg van het zadel op de poetsplaats. Het is subtielere communicatie die vaak wordt gemist maar wat een hele duidelijke betekenis heeft namelijk: ‘Ik heb geen goede associatie met dat/een zadel’.

Uiteraard zijn ook hiervoor vele mogelijke oorzaken, fysiek als ook mentaal. Maar één ding is duidelijk: je paard heeft in het verleden ongemak ervaren tijdens het rijden of opzadelen. Dat kan zijn omdat je zadel niet past, omdat hij stijf is of omdat hij stress of frustratie heeft ervaren tijdens de vorige rit. Als je paard, in de regel, probeert weg te komen wanneer je het zadel presenteert, wordt het tijd om eens uit te zoeken wat er aan de hand is.

3. Staat hij rustig stil bij het opstappen? & Stapt hij gemakkelijk weg wanneer je daarom vraagt als je eenmaal in het zadel zit?

Is het antwoord op beide vragen duidelijk ‘Ja’ dan ben je op de goede weg!

Wanneer je paard, in de regel, echter niet wil stilstaan wanneer je probeert op te stappen OF juist niet wil vertrekken wanneer je eenmaal zit, is er grote kans dat er iets niet helemaal prettig zit voor hem. Uiteraard is het ook belangrijk om je paard aan te leren netjes te blijven stilstaan bij het opstappen maar paarden zijn slimme dieren en als je timing correct is heeft hij het juiste gedrag binnen enkele keren aangeleerd….. tenzij de oorzaak niet psychologisch maar fysiek is.

Wanneer het een zadelprobleem is en het paard heeft een ander, goed passend, zadel opgezadeld gekregen heeft hij soms een paar ritten nodig om de slechte associatie met het opstappen te vervangen met goede ervaringen. Echter heb ik al verschillende keren meegemaakt dat een eigenaar aangaf dat het paard niet kon stilstaan bij het opstijgen…en dat hij tijdens het zadelpasconsult al direct geen problemen meer liet zien met het juiste zadel. Soms zijn ze ontzettend snel. Hetzelfde geld voor paarden die, uit angst voor pijn, niet willen wegstappen.

Kom je er dus niet binnen enkele keren uit met je ‘gedragstraining’ bij het opstappen? Haal er eens een zadelpasser bij om de boel na te kijken. Misschien is het probleem wel met een kleine aanpassing gefixt.

4. Is hij gemakkelijk voorwaarts en gemakkelijk terug te nemen onder het zadel?

Ja? Fantastisch, dan genieten jullie waarschijnlijk allebei van de rit.

Ontzettend vaak komen we echter combinaties tegen die van tevoren aangeven dat hun paard niet erg voorwaarts is onder het zadel…. en dat ditzelfde paard tijdens een pasconsult met het juiste zadel..ineens de sterren van de hemel loopt. Hetzelfde gebeurt andersom; paarden die normaal veel te voorwaarts en gespannen zijn, veranderen ineens in de rust zelve met het juiste zadel.

Een paard dat pijn of een belemmering van zijn zadel ervaart kan op 2 manieren reageren: ofwel hij probeert in feite onder het zadel uit te rennen; dit gebeurt met name wanneer hij zijn rug niet goed kan gebruiken door het zadel of hij uit balans raakt. Of hij kan proberen het ongemak te vermijden door überhaupt minder te gaan bewegen.

Heeft je paard onder het zadel een andere energie dan op de grond? Ga dan zeker eens na of zijn zadel nog wel 100% correct ligt voor hem.

5. Verzamelt hij gemakkelijk? Ontspant hij gemakkelijk?

Ja? Dan heb je nu de 5 meest voorkomende signalen doorgelopen en is er grote kans dat je paard zich lekker voelt met zijn zadel.

Hoewel dit punt erg overeen komt met punt 4 wil ik kort toch even wat erover zeggen. Uiteraard zijn er een miljoen redenen waarom ons paard zich niet zou willen/kunnen verzamelen tijdens de training wanneer wij dat vragen. Wellicht zijn jouw eigen vaardigheden nog niet voldoende als ruiter, is hij er zelf nog niet fysiek klaar voor, heeft hij het verkeerde hoofdstel of bit of is er een mentale blokkade waar nog aan gewerkt moet worden. Echter moeten we ons, als ruiters, er ook bewust van zijn dat wanneer een zadel niet past (dat kan bijvoorbeeld zijn omdat het te lang is, kantelt, knijpt of brugt), het ontzettend moeilijk is voor ons paard om de juiste rugspieren te ontspannen en samen te werken met ons. Ongemak zorgt voor tegenwil, en terecht. Hetzelfde geldt overigens voor protest of moeite met zijgangen, overgangen of het strekken van de hals. Heb je dus al goede instructie, en komen jullie er samen toch niet uit? Laat zijn rug en tuigage eens goed bekijken door de juiste professionals.

zadelpassen-elvira

Houdt er rekening mee dat er voor bovenstaande problemen verschillende oorzaken kunnen zijn die variëren binnen de vlakken mentaal, emotioneel en fysiek.

Er zijn natuurlijk nog veel meer andere manieren waarop je paard kan aangeven dat hij niet tevreden is met zijn tuigage, en het is dan ook aan ons om goed op te letten bij het opstappen, rijden, op- en afzadelen.  

Wil je meer leren over zadelpassen? Bekijk eens ons filmpje over zadelpassen op onze website. Hier vind je ook meer informatie over zadelpasconsulten en zadelchecks.

Elvira Noot

Elvira Noot

business.christiaan@gmail.com

Als Natural Horsemanship instructrice met een specialisatie in jonge paarden voor ‘Eager Ears’ ben ik vaak tegen problemen aangelopen die ik niet enkel met training kon oplossen. Samen met andere paardenprofessionals hebben we ons laten opleiden in de complexe wereld van zadelpassen en zijn we gaan werken met innovatieve zadelmerken die het beste uit paard en ruiter naar boven halen. O.a. vanwege mijn brede ervaring met jonge paarden werken mijn collega's en ik binnen Skyriding enkel met zadels die lichtgewicht, flexibel, aanpasbaar en duurzaam zijn.

www.skyriding.eu

Er zijn nog geen reacties

Laat een reactie achter